امیرحسین شاه حیدری ، توانانیوز ـ خسارت روزانه: طبق اعلام وزیر ارتباطات، قطع کامل اینترنت روزانه حدود ۵۰۰ میلیارد تومان به هسته اقتصاد دیجیتال و نزدیک به ۵ هزار میلیارد تومان به اقتصاد کلان کشور خسارت وارد میکند. روز گذشته در حالی رسانهها خبر از امکان جستجوی هموطنان در جستجوگر گوگل دادند که قطعی اینترنت جهانی در کشور، به زودی به روز پنجاهم میرسد.
در پی تجاوز آمریکا و رژیم اسرائیل به میهن و بروز شرایط جنگی، ارتباط اینترنتی کشور با شبکه جهانی قریب ۵۰ روز متوالی به طور کامل قطع گردیده است. در این بازه زمانی، تنها برخی سرویسها و پایگاههای اطلاعاتی داخلی در دسترس بودهاند. این گزارش به بررسی تأثیرات مستقیم و غیرمستقیم این قطعی بر عملکرد و سلامت کسبوکارها میپردازد.
اما چرا دیروز حتی خبر باز شدن نیم بند گوگل برای بسیاری از کاربران خوشایند بود؟ هم از این رو که آن را نشانه اتصال تدریجی به اینترنت تلقی کردند و هم از آنجا که قطعیهای این مدت، آن قدر به آنها آسیب زده که از یک دریچه کوچک هم استقبال میکنند.
اما قطعی اینترنت جهانی به چه حوزههایی در کسب و کارها آسیب زده است؟
در اینجا این موارد جداگانه برشمرده شده است:
۱. ارتباط با مشتریان خارجی قطع اینترنت بینالملل، دسترسی به کانالهای ارتباطی با مشتریان، شرکا و ذینفعان خارجی را به کلی مسدود ساخته و پیامدها و دردسرهای زیر را برای فعالان اقتصادی ایجاد کرده است:
عدم امکان پاسخگویی به استعلامها، سفارشها و پشتیبانی مشتریان بینالمللی
اختلال کامل در فرایند مذاکره، عقد قرارداد و تمدید قراردادهای در جریاناز دست رفتن اعتماد و وفاداری مشتریان خارجی به دلیل عدم دسترسی و سکوت ارتباطیآسیب به برند و وجهه حرفهای در سطح بینالمللینتیجه این مشکلات در برخی کسب و کارها، جدایی مشتریان از سرویس دهنده ایرانی و انتقال به سمت رقبای غیرایرانی بوده است.
بنابر برآورد اولیه، بخش قابل توجهی از درآمد ارزی مورد انتظار در این دوره محقق نشده و پیگیری مجدد این مشتریان پس از برقراری ارتباط، مستلزم هزینه و زمان قابل ملاحظهای خواهد بود.
۲. پرداختها و تراکنشهای مالی یکی از حساسترین حوزههای آسیبدیده، سیستم مالی و تراکنشهای بینالمللی است. قطع کامل اینترنت موجب توقف جریان وجوه و اختلال در مدیریت مالی کسبوکار، گردیده و آسیبهای زیر را در پی داشته است: توقف کامل پرداختهای ارزی به تامینکنندگان خارجی و تعهدات مالی بینالمللیعدم امکان دریافت وجه از مشتریان خارجی از طریق درگاههای بینالمللیانباشت تأخیر در تسویه فاکتورها و احتمال جریمه دیرکرد بر اساس مفاد قراردادیبلوکه شدن منابع مالی در حسابهای بینالمللی بدون امکان مدیریت یا انتقالاختلال در پیگیری وضعیت حوالهها و سوابق مالیاین شرایط علاوه بر خسارات مستقیم مالی، ریسک اعتباری کسب و کار را نزد شرکای تجاری خارجی افزایش داده است.
۳. دسترسی به ابزارها و نرمافزارها اکثر ابزارها، پلتفرمها و سرویسهای نرمافزاری مورد استفاده کسبوکار، مبتنی بر اینترنت بینالملل هستند. این وابستگی در شرایط قطعی به اختلال گستردهای در عملیات روزانه منجر و باعث زیانهای زیر شده است:
از دسترس خارج شدن سرویسهای ابری (CRM، ERP، مدیریت پروژه، حسابداری ابری،
سرورهای ابری، دسترسی به گوگل و سرویسهای مرتبط به گوگل و بسیاری دیگر …)توقف ابزارهای ارتباطی مانند ایمیلهای سازمانی، پلتفرمهای همکاری تیمی و تلهکنفرانسعدم امکان دریافت بهروزرسانیهای امنیتی و وصلههای نرمافزاریاختلال در سرویسهای ذخیرهسازی ابری و بکاپگیریناتوانی در استفاده از ابزارهای توسعه، تست و استقرار نرمافزارقطع اتصال دیتاسنترها و عدم بروزرسانی هسته نرم افزارها و وصلههای امنیتی سرورها و سوئیچهادر این شرایط سخت، نیروهای تخصصی ناچار به استفاده از روشهای جایگزین ناکارآمد و دستی بودهاند که علاوه بر کاهش بهرهوری، احتمال خطا را نیز افزایش داده است
.مخاطرات استراتژیک و اجتماعی کاتالیزور استارلینک: برخلاف سالهای گذشته، در سال ۲۰۲۶ قطع اینترنت بینالملل لزوماً به معنای قطع دسترسی به اطلاعات نیست، بلکه باعث هجوم همگانی به سمت اینترنت ماهوارهای میشود. این یعنی حاکمیت «نظارت و حاکمیت» خود بر فضای مجازی را به طور کامل از دست میدهد. انزوای علمی و آموزشی: قطع دسترسی به دیتابیسهای علمی و پلتفرمهای آموزشی، باعث توقف چرخه پژوهش در دانشگاهها شده و خسارت غیرقابل جبرانی به سرمایه انسانی کشور میزند.
نتیجه گیری :
اینترنت در سال ۲۰۲۶ دیگر یک کالای لوکس یا ابزار رسانهای نیست، بلکه سیستمعامل اقتصاد و امنیت ملی است. اصرار بر قطع آن، فرسایش عمدی زیرساختهایی است که با هزینههای گزاف ملی ساخته شدهاند. طبق نظر کاستلز، تلاش برای مسدودسازی بدون زیرساخت بیگدتا، تنها به خودزنی اقتصادی و خروج کامل مدیریت فضای مجازی از دست دولت منجر خواهد شد.
نویسنده ؛ امیر حسین شاه حیدری
محقق حوزه فناوری اطلاعات
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟